Taşınmada Eşya Hasar Görürse Ne Yapılır? Sigorta Süreci Adım Adım

Taşınmada bir eşya hasar gördüğünde yapmanız gereken ilk şey, hasarı fark ettiğiniz anda fotoğraflamak ve nakliyat firmasına yazılı olarak bildirmek. Türk Ticaret Kanunu’na göre açıkça görülen hasarlar teslimden sonraki üç iş günü, ilk bakışta görülmeyen hasarlar ise on dört gün içinde taşıyıcıya bildirilmezse tazminat hakkı ortadan kalkabiliyor. Bu yazıda teslim anından sigorta ödemesine kadar süreci adım adım anlatıyoruz.

Teslim anı: en önemli on dakika

Hasar konusundaki anlaşmazlıkların çoğu, teslim anında yapılmayan bir kontrolden doğuyor. Ekip son eşyayı içeri bırakıp ayrılmadan önce birkaç dakikanızı ayırıp şunları yapın:

• Büyük mobilyalara bakın. Gardırop kapakları, masa ayakları, koltukların kumaşı ve köşeleri, vitrin camları. Çizik, kırık, ezik ya da yırtık varsa ekip daha evdeyken gösterin.
• Kolilerin dışını kontrol edin. Ezilmiş, ıslanmış ya da yırtılmış bir koli, içindeki eşyanın da zarar görmüş olabileceğinin işaretidir. Bu kolileri ekip gitmeden açın.
• Eşya listesini sayın. Taşınma günü hazırlanan numaralı liste varsa kolileri ve parçaları listeyle karşılaştırın. Eksik bir koli varsa o an fark etmek, sonradan aramaktan çok daha kolay.
• Elektronik cihazları gözle kontrol edin. Televizyonun ekranında çatlak, kasasında darbe izi olup olmadığına bakın. Cihazları çalıştırmayı ise birkaç saat sonraya bırakın; özellikle buzdolabı taşındıktan hemen sonra fişe takılmamalı.

Bir hasar görürseniz teslim belgesine ya da eşya listesine not düşülmesini isteyin. Teslim belgesi imzalanacaksa “eşyalar kontrol edilmeden teslim alınmıştır” ya da “şu eşyada şu hasar vardır” gibi bir çekince yazmak, sonradan yapılacak bildirimleri güçlendirir.

Kanun ne diyor: üç iş günü ve on dört gün

Evden eve taşımacılık, Türk Ticaret Kanunu’nda “taşınma eşyası taşıması” başlığı altında ayrıca düzenlenmiş. Bu taşımalarda hasar bildirimi için genel kargo taşımalarından farklı, özel süreler var. Kanunun 900. maddesine göre eşyanın kaybından ya da hasar görmesinden doğan haklar:

• Hasar açıkça görülüyorsa, en geç teslimi izleyen üç iş günü içinde,
• Hasar açıkça görülmüyorsa, en geç teslimi izleyen on dört gün içinde

taşıyıcıya bildirilmezse sona eriyor. Yani bu süreleri kaçırırsanız, firma gerçekten kusurlu olsa bile tazminat talep etmeniz çok zorlaşıyor.

“Açıkça görülen hasar” kırık bir masa ayağı, çatlamış bir ayna ya da ezilmiş bir buzdolabı kapağı gibi ilk bakışta fark edilen zararlar. “Açıkça görülmeyen hasar” ise koli açılınca ortaya çıkan kırık tabaklar, birkaç gün sonra çalıştırılınca arıza veren bir çamaşır makinesi ya da mobilyanın arka yüzünde sonradan fark edilen bir ezik. Taşınmadan sonraki ilk iki hafta bu yüzden önemli: Kolileri bu süre içinde açmanızı, cihazları çalıştırıp denemenizi öneririz.

Kanunda bildirimin yazılı yapılması gerektiği de belirtiliyor; telefonla söylemek ya da ekibe sözlü olarak iletmek yeterli olmayabilir. E-posta, tarihli bir mesaj ya da gerekirse noter aracılığıyla yapılan bir bildirim, sonradan “bildirim yapıldı mı” tartışmasını ortadan kaldırır.

Taşınmadan sonraki iki hafta için kontrol takvimi

On dört günlük süre uzun gibi görünse de yeni bir evde ilk iki hafta çok hızlı geçiyor. Hasarı geç fark edip süreyi kaçırmamak için basit bir takvim işinizi kolaylaştırır:

• Taşınma günü: Büyük mobilyalar, görünür hasarlar, eksik koli kontrolü.
• İlk üç gün: Mutfak, banyo ve yatak odası kolilerini açın; cam, porselen ve elektronik eşyaları kontrol edin. Açıkça görülen bir hasar varsa üç iş günü dolmadan bildirin.
• İlk hafta: Beyaz eşyaları çalıştırın, televizyon ve bilgisayarları kurun, mobilyaların arka ve alt yüzlerine bakın.
• İkinci hafta: Kalan kolileri, özellikle kitap, dekorasyon ve mevsim dışı eşya kolilerini açın. On dördüncü gün dolmadan bütün kolilerin açılmış olması iyi bir hedef.

Açmaya vakit bulamadığınız koliler varsa, en azından dışlarını kontrol edin; ezik, ıslak ya da yırtık bir koli varsa onu öncelikle açın.

Bildirimde neler olmalı?

Firmaya göndereceğiniz bildirimin uzun olması gerekmiyor, ama şu bilgileri içermesi işinizi kolaylaştırır:

1. Adınız, taşınma tarihi ve iki adres (eski ve yeni ev).
2. Hasar gören eşyanın tanımı: ne olduğu, markası, varsa eşya listesindeki numarası.
3. Hasarın tanımı: kırık, çizik, ezik, çalışmama.
4. Hasarı ne zaman fark ettiğiniz.
5. Fotoğraflar: hem yakından hasarın kendisi hem de eşyanın tamamı.
6. Talebiniz: onarım, bedel ödenmesi ya da sigorta sürecinin başlatılması.

Fotoğraflarda bir ipucu: Hasarlı eşyanın yanına koli numarasını ya da eşya listesini koyarak çekin. Böylece fotoğrafın hangi eşyaya ait olduğu tartışma konusu olmaz. Kolinin dış yüzündeki ezik ya da ıslaklığı da fotoğraflayın; hasarın taşıma sırasında olduğunu gösteren en güçlü kanıtlardan biri bu.

Taşınmadan önce çekilen fotoğrafların değeri

Hasar sürecini kolaylaştıran en etkili şey aslında taşınmadan önce yapılıyor. Değerli mobilyalarınızın, antika parçalarınızın, büyük elektronik cihazlarınızın ve tablolarınızın taşınmadan önceki halini fotoğraflamak, “bu çizik zaten vardı” tartışmasını baştan bitirir. Mevcut kusurları da kayda geçirin; dürüst bir kayıt hem sizin hem firmanın işini kolaylaştırır.

Değerli eşyalarınızın faturalarını, garanti belgelerini ya da yaklaşık değerlerini bir listede toplamak da sigorta sürecinde bedelin belirlenmesine yardım eder.

Firmanın sorumluluğu ve sınırları

Taşıyıcı, eşyayı teslim aldığı andan teslim ettiği ana kadar oluşan kayıp ve hasardan kural olarak sorumlu. Ama bu sorumluluğun bazı sınırları ve istisnaları var; bunları bilmek, beklentinizi doğru kurmanızı sağlar.

Tutar sınırı: Kanun, taşınma eşyasında taşıyıcının sorumluluğunu yükleme hacmine bağlı bir üst sınırla sınırlıyor. Bu sınır, özellikle değerli eşyaların gerçek değerini karşılamayabiliyor. Değerli eşyalar için ayrıca sigorta yaptırmanın önemi buradan geliyor.

Sorumluluğun kalktığı durumlar: Kanunda taşıyıcının sorumlu tutulamayacağı bazı durumlar sayılıyor. Örneğin:

• Mücevher, para, kıymetli evrak gibi değerli eşyaların taşınması (bunları her zaman kendiniz taşıyın),
• Eşyayı sizin paketlemiş ya da etiketlemiş olmanız ve paketlemenin yetersiz olması,
• Taşıyıcının uyarısına rağmen eşyanın uygun olmayan koşullarda yüklenmesi ya da boşaltılması,
• Canlı hayvan ve bitki taşınması,
• Eşyanın kendi yapısı nedeniyle kolayca zarar görmesi.

Buradaki en pratik ders şu: Kendi paketlediğiniz bir koliden kırık çıkarsa, firmanın sorumluluğu tartışmalı hale gelebilir. Kırılabilir eşyaların paketlenmesini firmaya bırakmanın bir faydası da bu.

Bilgilendirme yükümlülüğü: Kanuna göre taşıyıcı, tüketici olan müşteriyi sorumluluk kuralları ve eşyayı sigortalama imkânı hakkında bilgilendirmezse bazı sorumsuzluk hallerine dayanamıyor. Yani iyi bir firma, sorumluluğun sınırlarını ve sigorta seçeneklerini size taşınmadan önce anlatmalı.

Sigorta: hangi sigorta neyi karşılar?

“Sigortalı taşıma” ifadesi her firmada aynı şeyi anlatmıyor. Taşınmadan önce şu soruları sormanızı öneririz:

• Poliçe kimin adına? Firmanın kendi sorumluluğunu mu sigortalıyor, yoksa doğrudan sizin eşyanızı mı?
• Neyi kapsıyor? Kaza, devrilme, düşme, yangın, hırsızlık? Kırılma ve çizilme dahil mi?
• Limit ne kadar? Toplam teminat tutarı ve tek bir eşya için üst sınır var mı?
• Muafiyet var mı? Hasarın belirli bir kısmını sizin karşılamanız gerekiyor mu?
• Belgeleri alabilir miyim? Poliçenin ya da teminat yazısının bir kopyası.

Bu bilgilerin yazılı olarak verilmesi, hasar anında “bu kapsamda değil” sürpriziyle karşılaşmamanızı sağlar. Konut sigortanız varsa, taşınma sırasındaki eşyayı kapsayıp kapsamadığını sigorta şirketinize ayrıca sorun; çoğu konut poliçesi yalnızca adresteki eşyayı kapsar. Konuyla ilgili daha geniş bilgi için sigortalı evden eve nakliyat yazımıza bakabilirsiniz.

Firma ile uzlaşma

Bildirimden sonra çoğu hasar, firma ile müşteri arasında çözülüyor: eşya onarılıyor, bedeli ödeniyor ya da sigorta süreci başlatılıyor. Bu aşamada sakin ve belgeli ilerlemek işi hızlandırır. Firma hasarı yerinde görmek isteyebilir; eşyayı onarım ya da ekspertiz incelemesi bitene kadar atmayın, kendiniz tamir ettirmeyin. Onarım için usta çağırmanız gerekiyorsa önce firmaya haber verin ve teklifi yazılı alın.

Sigorta sürecinde eksper eşyayı inceleyip hasar tutarını belirliyor. Bu süreçte faturalar, fotoğraflar ve eşya listesi en çok işe yarayan belgeler.

Uzlaşma olmazsa

Firma bildiriminize cevap vermiyor ya da hasarı kabul etmiyorsa tüketici olarak başvurabileceğiniz yollar var. Uyuşmazlık tutarı belirli bir sınırın altındaysa ilçenizdeki ya da ilinizdeki tüketici hakem heyetine başvurabilirsiniz; bu sınır her yıl güncelleniyor. Sınırın üzerindeki uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesine gidilmeden önce arabulucuya başvurmak gerekiyor. Başvurular e-Devlet üzerinden de yapılabiliyor. Güncel tutarları ve usulü Ticaret Bakanlığı’nın tüketici sayfalarından kontrol etmenizi öneririz.

Bu süreçte en güçlü elinizde olan şey, süresinde yapılmış yazılı bildirim, fotoğraflar ve eşya listesi. Bu yüzden ilk günlerde yaptığınız her şeyi kayıt altında tutun.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut bir uyuşmazlıkta bir avukattan ya da tüketici derneklerinden destek almanızı öneririz.

Hasar olmaması için taşınmadan önce

En iyi hasar süreci, hiç yaşanmayan hasar süreci. Taşınmadan önce şu adımlar riski belirgin şekilde azaltıyor:

• Firmayla yazılı bir sözleşme yapın; eşya listesi, paketleme kapsamı ve sigorta bilgisi sözleşmede yer alsın. Ayrıntılar: evden eve nakliyat sözleşmesi neden önemli.
• Kırılabilir eşyaların paketlenmesini firmaya bırakın.
• Değerli eşyaları, takıları, nakit ve önemli belgeleri kendiniz taşıyın.
• Taşınma günü evde olun; paketleme ve yükleme sırasında soruları anında cevaplamak hataları önler.
• Asansörsüz yüksek katlarda dış cephe asansörü kullanımını konuşun; merdivende taşınan büyük parçalar en çok hasar gören eşyalar arasında.

Eşyalarınızı nasıl koruyacağınıza dair daha fazla ipucu için taşınırken eşyaların zarar görmemesi için yazımıza bakabilirsiniz.

Bidüşüntaşın’da süreç nasıl işliyor?

Taşınmalarımızı sigortalı olarak yapıyoruz; kapsam ve teminat bilgilerini teklif ve sözleşmede yazılı olarak paylaşıyoruz. Taşınma günü her koliyi ve parçayı numaralı bir listeye yazıyor, teslimde aynı liste üzerinden sizinle birlikte kontrol ediyoruz. Bir hasar fark ederseniz bize yazılı olarak ulaşmanız yeterli; süreci birlikte yürütüyoruz. Ücretsiz keşif ve yazılı teklif için teklif formunu doldurabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular