“Belediye taşınma yardımı” ya da “belediye nakliye yardımı” diye aranan destekler aslında tek bir program değildir. İstanbul’da taşınan birinin yararlanabileceği üç farklı kaynak vardır: kentsel dönüşüm kapsamındaki devlet ve İBB destekleri, ilçe belediyelerinin sosyal yardımları ve dönemsel olarak açılan memlekete dönüş destekleri. Bu yazıda hangisinin size uygun olduğunu ve nereye başvuracağınızı anlatıyoruz.
Kısaca: Binanız riskli yapı ilan edildiği için taşınıyorsanız Bakanlığın taşınma ve kira yardımına ve İBB’nin kira desteğine başvurabilirsiniz. Gelir durumunuz nedeniyle yardıma ihtiyacınız varsa ikamet ettiğiniz ilçe belediyesinin sosyal yardım müdürlüğüne başvurmanız gerekir; bu destekler sosyal incelemeye bağlıdır ve belediyeden belediyeye değişir.
Hangi taşınma yardımı size uygun?
| Durumunuz | Başvurabileceğiniz destek | Nereye? |
|---|---|---|
| Binam riskli yapı ilan edildi, kiracıyım | Bakanlığın tek seferlik taşınma yardımı ve İBB kira desteği | e-Devlet, İl Müdürlüğü, belediye; İBB’ye dilekçe |
| Binam riskli yapı ilan edildi, ev sahibiyim | Bakanlığın aylık kira yardımı ve İBB kira desteği | e-Devlet, İl Müdürlüğü, belediye; İBB’ye dilekçe |
| Gelirim yetersiz, taşınmam gerekiyor | İlçe belediyesinin sosyal yardımları (varsa) | İlçe belediyesi sosyal yardım müdürlüğü |
| Memleketime dönmek istiyorum | Memlekete (köye) dönüş desteği (dönemsel) | Alo 153; bulunduğunuz büyükşehir belediyesi |
Kentsel dönüşümde taşınma ve kira yardımı
6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı ilan edilen binadan tahliye edilen kiracılara tek seferlik taşınma yardımı, ev sahiplerine aylık kira yardımı ödenir. İstanbul’da İBB bu yardıma ek olarak kendi kira desteğini de veriyor. Tutarlar, süreler ve başvuru adımları İBB taşınma yardımı rehberimizde, istenen belgeler taşınma yardımı evrak listemizde ayrıntılı olarak yer alıyor.
İlçe belediyelerinin sosyal yardımları
İlçe belediyelerinin sosyal yardım müdürlükleri; dar gelirli, yaşlı, engelli ya da zor durumdaki ailelere nakdi veya ayni yardım yapabilir. Bazı belediyeler ihtiyaç hâlinde nakliye desteği de sağlar. Bu destekler için genel olarak:
- O ilçenin sınırlarında ikamet ediyor olmanız,
- Sosyal inceleme sonucunda ihtiyaç sahibi olduğunuzun belirlenmesi,
- Kimlik, ikametgâh ve gelir durumunu gösteren belgelerle başvurmanız gerekir.
Belediyelerin hangi yardımları verdiği ve şartları farklıdır; bir belediyede olan destek diğerinde olmayabilir. En doğru bilgi için ilçe belediyenizin sosyal yardım müdürlüğünü arayın ya da belediyenin internet sitesindeki sosyal yardım başvuru sayfasına bakın. Başvurular genellikle belediye hizmet binasından, bazı belediyelerde çevrim içi olarak da yapılabiliyor.
Memlekete dönüş desteği
İBB’nin memlekete (köye) dönüş nakliye desteğine 2026 başında başvuruların kapatıldığı bildiriliyor. Güncel durumu ve diğer belediyelerin benzer programlarını memlekete dönüş yardımı yazımızda anlattık.
Başvuru yaparken dikkat edilecekler
- Doğru kuruma başvurun: Kentsel dönüşüm yardımları Bakanlık ve İBB’ye, sosyal yardımlar ilçe belediyesine yapılır.
- Belgeleri eksiksiz hazırlayın: Adres uyuşmazlığı ve eksik fatura en sık ret sebebidir.
- Süreleri kaçırmayın: Kentsel dönüşüm başvurusu tahliye ya da yıkımdan itibaren 1 yıl içinde yapılmalıdır.
- Ödeme tarihini hesaba katın: Kentsel dönüşüm yardımları yıkımdan sonra ödenir; taşınma masrafını ilk aşamada siz karşılarsınız.
Taşınma masrafını azaltmak için
Yardımın taşınma masrafınızı ne kadar karşılayacağını görmek için keşif sonrası yazılı ve sabit fiyat alın. Az eşyanız varsa parça eşya taşıması, yeni eviniz hazır değilse kısa süreli eşya depolama maliyeti düşürür. Bidüşüntaşın olarak evden eve nakliyat, parça eşya taşıma ve eşya depolama hizmetlerini aynı planla sunuyoruz.
Belediye mi, Sosyal Yardımlaşma Vakfı mı?
İhtiyaç sahibi ailelere yardım eden tek kurum belediye değildir. Her ilçede kaymakamlığa bağlı bir Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı (SYDV) bulunur ve devletin sosyal yardım programları bu vakıflar üzerinden yürütülür. Belediyelerin sosyal yardımları ise belediyenin kendi bütçesinden ve kendi kurallarıyla verilir. İkisi birbirinden bağımsızdır: Birinden yardım alıyor olmanız, diğerine başvurmanıza engel olmayabilir. Taşınma gibi tek seferlik bir ihtiyaç için hangi kurumun neyi karşılayabildiğini her ikisine de sormak, yardım alma ihtimalinizi artırır.
Başvurudan sonra ne olur?
Sosyal yardım başvurularının çoğunda süreç benzer ilerler:
- Başvuru: Belediyenin sosyal yardım birimine ya da vakfa kimlik ve istenen belgelerle başvurulur. Bazı belediyeler çevrim içi başvuru da alır.
- Sosyal inceleme: Kurum, ailenin gelir durumunu ve ihtiyacını değerlendirir; bu aşamada ev ziyareti yapılabilir.
- Karar: İnceleme sonucuna göre yardımın türü ve kapsamı belirlenir ya da başvuru reddedilir.
- Yardımın verilmesi: Nakdi yardımlar genellikle banka hesabına, ayni yardımlar ise doğrudan aileye ulaştırılır.
Bu süreç birkaç hafta sürebileceği için taşınma tarihiniz belliyse başvuruyu mümkün olduğunca erken yapın. Taşınma masrafının yardımla karşılanmasını bekliyorsanız, yardım kararı çıkmadan nakliye firmasına ödeme yapmadan önce kurumla ödemenin nasıl yapılacağını netleştirin.
Kimler öncelikli değerlendirilir?
Belediyeler ve vakıflar sosyal yardımlarda genellikle yaşlı, engelli, kronik hastalığı olan, tek ebeveynli ya da düzenli geliri olmayan ailelere öncelik verir. Kentsel dönüşüm nedeniyle evinden çıkmak zorunda kalan dar gelirli kiracılar da bazı belediyelerde ayrıca değerlendirilir. Öncelik ölçütleri kurumdan kuruma değiştiği için başvururken ailenizin durumunu (bakmakla yükümlü olduğunuz kişiler, sağlık durumu, gelir) belgeleriyle eksiksiz anlatmanız önemlidir.
Eşya yardımı ve eşya bankaları
Taşınma sırasında bazı aileler yalnızca nakliye değil, yeni evde eksik kalan eşya için de destek arar. Bazı belediyeler ve dernekler, bağışlanan mobilya ve beyaz eşyaları ihtiyaç sahiplerine ulaştıran eşya bankaları ya da sosyal marketler işletir. Bu tür imkânlar belediyeden belediyeye değiştiği için ilçe belediyenizin sosyal yardım birimine ayrıca sormanızı öneririz. Kullanılabilir eşyalarınızı bağışlamak istiyorsanız bağış taşıma sayfamıza bakabilirsiniz.
Yardım yoksa taşınma maliyeti nasıl düşer?
Her başvuru olumlu sonuçlanmıyor. Yardım alamadığınız durumda maliyeti düşürmenin en etkili yolları; taşımadan önce eşyayı azaltmak, az eşya için parça eşya taşımasını seçmek, ay başı ve ay sonu gibi yoğun günlerden kaçınmak ve kırılmayan eşyaları kendiniz paketlemektir. Keşif sonrası yazılı fiyat almak da taşınma günü sürprizle karşılaşmanızı önler.
Başvuruda genellikle istenen belgeler
Sosyal yardım başvurularında istenen belgeler kurumdan kuruma değişse de çoğunda şu belgeler istenir:
- Nüfus cüzdanı ve aile bireylerinin kimlik bilgileri
- Yerleşim yeri belgesi (e-Devlet’ten alınabilir)
- Gelir durumunu gösteren belgeler: maaş bordrosu, emekli maaşı bilgisi ya da çalışmadığınızı gösteren belge
- Kiracıysanız kira sözleşmesi
- Varsa engelli ya da sağlık raporu
- Yardımın yatırılacağı banka hesap bilgisi
Taşınma için destek istiyorsanız bazı kurumlar taşınmanın maliyetini görmek için nakliye firmasından alınmış yazılı bir teklif isteyebilir. Keşif sonrası yazılı ve sabit fiyat almak, bu durumda da işinizi kolaylaştırır.
Başvurunuz reddedilirse
Sosyal yardım başvuruları, kurumun bütçesine ve inceleme sonucuna göre reddedilebilir. Ret, ileride yeniden başvuramayacağınız anlamına gelmez. Ailenizin durumunda bir değişiklik olduğunda (iş kaybı, hastalık, tahliye kararı gibi) yeni belgelerle tekrar başvurabilirsiniz. Ret gerekçesini öğrenmek, eksik belge ya da yanlış kuruma başvuru gibi düzeltilebilir bir nedeni ortaya çıkarabilir. Aynı ihtiyaç için hem belediyeye hem de ilçenizdeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı’na başvurmak da seçeneklerinizi artırır.
Yaşlı ve engelli bireylerin taşınması
Yardım başvurularında öncelikli değerlendirilen yaşlı ve engelli bireyler için taşınmanın kendisi de ayrı bir planlama ister. Taşınma gününün kalabalığı ve gürültüsü yorucu olabileceği için bu kişilerin o gün bir yakının yanında kalması, yeni evde ise yatağın, ilaçların ve en sık kullanılan eşyaların ilk iş yerleştirilmesi önerilir. Tekerlekli sandalye kullanan biri varsa yeni evin girişini, kapı genişliklerini ve banyoyu önceden kontrol edin. Ağır eşyaların taşınması, söküm ve kurulum gibi işleri bir ekibe bırakmak, ailenin bu süreçte yakınına odaklanmasını sağlar.
Kiracıysanız depozito ve teslim
Taşınma masrafını karşılamada kiracıların bir diğer kaynağı depozitodur. Evi boşaltırken evin durumunu fotoğraflamak, sayaçların son okumalarını kaydetmek ve anahtar teslimini yazılı hâle getirmek, depozitonun eksiksiz geri alınmasını kolaylaştırır. Ayrıntılar için kiracı taşınırken depozito nasıl geri alınır yazımıza bakabilirsiniz.
Güncel bilgiyi nereden öğrenirsiniz?
Sosyal yardımların kapsamı ve başvuru dönemleri yıl içinde değişebiliyor; bir yıl verilen destek ertesi yıl verilmeyebiliyor ya da yeni bir program açılabiliyor. Bu yüzden internette okuduğunuz bilgileri, bu yazı da dahil, başvurmadan önce kurumun kendisinden doğrulamanızı öneririz. İstanbul’da İBB’nin destekleri için Alo 153, ilçe belediyelerinin yardımları için belediyenin çağrı merkezi ya da sosyal yardım müdürlüğü, devletin sosyal yardım programları için ilçenizdeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı en doğru kaynaktır. Kentsel dönüşüm destekleri için ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü’ne başvurabilirsiniz. Telefonla bilgi alırken görüştüğünüz kişinin adını ve tarihi not etmek, ileride aynı konuyu sorduğunuzda işinizi kolaylaştırır.
Son olarak, yardım alıp almamanızdan bağımsız olarak taşınmayı erken planlamak her zaman maliyeti düşürür: Erken alınan teklifler, esnek tarih seçenekleri ve önceden yapılan ayıklama, yardımın yetmediği durumda bütçenizi korur. Taşınmanın kendisi için keşif ve yazılı teklif almak ücretsizdir; teklifi elinizde tutmak, yardım başvurusunda da taşınma bütçenizi planlarken de işinize yarar. Az eşyanız varsa parça eşya taşıması, yeni eviniz hazır değilse kısa süreli depolama gibi seçenekleri de teklif aşamasında sormayı unutmayın.
Sık Sorulan Sorular
Belediye taşınma yardımı kimlere verilir?
Kentsel dönüşüm kapsamında riskli yapıdan tahliye edilen kiracı ve ev sahiplerine devlet ve İBB destekleri verilir. Bunun dışında ilçe belediyeleri, sosyal inceleme sonucunda ihtiyaç sahibi olduğu belirlenen ailelere kendi imkânlarına göre yardım yapabilir.
Belediye nakliye yardımına nereden başvurulur?
Kentsel dönüşüm yardımları için e-Devlet, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ya da belediyeye; sosyal yardımlar için ikamet ettiğiniz ilçe belediyesinin sosyal yardım müdürlüğüne başvurulur.
Taşınma parası nasıl alınır?
Riskli yapıdan tahliye edilen kiracılar Bakanlığın tek seferlik taşınma yardımına başvurabilir. Başvuru onaylandıktan ve bina yıkıldıktan sonra ödeme Ziraat Bankası hesabınıza yatar.
Her ilçe belediyesi taşınma yardımı veriyor mu?
Hayır. Sosyal yardımların kapsamı belediyeden belediyeye değişir. Belediyenizin böyle bir desteği olup olmadığını sosyal yardım müdürlüğünden öğrenebilirsiniz.
Bu yazı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, İBB Kentsel Dönüşüm ve belediyelerin sosyal yardım uygulamalarına dayanır. Destekler ve şartlar değişebilir; başvurudan önce ilgili kurumdan güncel bilgi alın.
Belediye yardımı ile Sosyal Yardımlaşma Vakfı yardımı aynı şey mi?
Hayır. Vakıflar kaymakamlığa bağlıdır ve devletin sosyal yardım programlarını yürütür; belediye yardımları belediyenin kendi bütçesiyle verilir. İkisine ayrı ayrı başvurulabilir.
Sosyal yardım başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?
Kurumdan kuruma değişir; sosyal inceleme nedeniyle birkaç hafta sürebilir. Bu yüzden taşınma tarihinden önce erken başvurmak gerekir.


